ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ
Αριθμός Ταύτισης Αντικειμένου: 111/β
Ταξινόμηση: ενδυμασία, ένδυμα, πουκάμισο
Τυπολογία: νησιώτικο
Όνομα / Χαρακτηρισμός: πουκάμισο
Τοπικό ή άλλο όνομα: π’κάμ’σο κρεμεζί
Μέρος συνόλου: όχι
Αυθεντικό: ναι
ΦΥΣΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ
Διαστάσεις: Μήκος: 146 εκ. Πλάτος : 93 εκ. (μέσης)
Συντήρηση: όχι
Περιγραφή: Κρεμιζί π’ κάμ’σο ή κρεμεζίτ’κο, τρικεριώτικο πουκάμισο, σκεπίτικο (προϊόν του μεταξοσκώληκα, του καματερού), ποδήρες. Την ονομασία κρεμεζίτικο έλαβε από το χρώμα του υφάσματος, που βάφηκε με το κρεμεζί, είδος φυτού και αντιστοιχεί σε πολύ σκούρα απόχρωση του βαθυκόκκινου, σχεδόν καφέ. Αποτελείται από ένα ενιαίο φύλλο μπρος-πίσω και από τη μέση και κάτω φαρδαίνει με την προσθήκη λαγκιολιών, δηλαδή τριγωνικών φύλλων που ράβονται στο πλάι. Στο στήθος φέρει κατακόρυφο άνοιγμα την τραχηλιά, μήκους 29 εκ. γαρνιρισμένη με περίτεχνη χρυσή δαντέλα, γνωστή ως σκούφιες στα κοπανέλια. Τα μανίκια, ραμμένα κάθετα στον κορμό, μήκους 63 εκ. και πλάτους (άνοιγμα) 36 εκ. ενώνονται με τον υπόλοιπο κορμό με ριτζέλιασμα ή αρατζιδέλα χρυσή πλεκτή στα κοπανέλια από χρυσόνημα. Οι υπόλοιπες ενώσεις είναι κοσμημένες με μέριζες ή μέρτζες σε χρυσοκλωστή και χρώμα μεταξωτό. Κατά μήκος των μανικιών, δαντελωτή πάλι ένωση ενώνει τις δύο άκρες του υφάσματος, δίνοντας την εντύπωση ότι τα μανίκια δεν έχουν ραφή. Η άκρη των μανικιών κοσμείται από χρυσοκέντητη ζώνη με σχηματοποιημένο επαναλαμβανόμενο ζωικό διάκοσμο, τις στραβόπαπιες πετραδωτές, δηλαδή κεντημένες με χρυσοκλωστή και πολύχρωμα μετάξια, ένα από αγαπημένα σχέδια των Τρικεριωτισσών κεντηστριών. Το σχεδόν γεωμετρικό αυτό μοτίβο επαναλαμβάνεται και στον ποδόγυρο με πετραδωτές στραβόπαπιες. Το φινίρισμα των μανικιών και του ποδόγυρου γαρνίρεται με χρυσή δαντέλα στα κοπανέλια. Σημειώνεται ότι όλα τα τρικεριώτικα κεντήματα της φορεσιάς έχουν φιλοτεχνηθεί στο γκιοργκέφι ή γκεργκέφι (από το τουρκικό Gergef, που σημαίνει ξύλινο τελάρο κεντήματος με ποδαράκια).
ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ
Υλικό: μετάξι (αντικείμενο), χρυσοκλωστή και μεταξωτή κλωστή, (διάκοσμος)
Τεχνικές: υφαντό (αντικείμενο), δαντέλα χρυσή, κοπανέλι,δαντελωτή ένωση, αρατζιδέλα, κεντητή ένωση, μέρτζες (διάκοσμος)
Κατασκευαστής: γυναίκες του Τρίκερι
Χρόνος κατασκευής: 19ος αιώνας
Χώρα: Ελλάδα. Γεωγραφικό διαμέρισμα: Μαγνησία (Τρίκερι). Ευρύτερη περιοχή: Θεσσαλία
ΧΡΗΣΗ
Χρήστης: γυναίκα
Ηλικία: νέα
Κοινωνική ηλικία: –
Πληθυσμιακή / πολιτισμική / εθνοτική ομάδα: πρόσφυγες
Περίοδος χρήσης: –
Χρόνος χρήσης: 19ος αιώνας
Περίσταση χρήσης: γιορτινή
Σκοπός χρήσης: –
Τοποθεσία χρήσης
Χώρα: Ελλάδα. Γεωγραφικό διαμέρισμα: Μαγνησία (Τρίκερι). Ευρύτερη περιοχή: Θεσσαλία
ΑΠΟΚΤΗΣΗ
Τρόπος απόκτησης: αγορά
Προκάτοχος: άγνωστος
Πιθανή χρονολογία απόκτησης: 1965
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
– Α. Χατζημιχάλη, Κεντήματα του Τρίκερι, Εργόχειρο, Αθήνα 1951.
– Α. Χατζημιχάλη, Ελληνική Λαϊκή Τέχνη, Ρουμλούκι, Τρίκερι, Ικαρία, Αθήνα 1931.
– Α. Καπουρνιώτη, «Η γυναικεία τρικεριώτικη φορεσιά», Ενδυματολογικά 1: 71-76, ΠΛΙ, Ναύπλιο 2000.
– Ξ. Πολίτου, «Οι φορεσιές των Βορείων Σποράδων και του Τρικεριού», στο Ημερολόγιο του Λυκείου των Ελληνίδων (Αθηνών). ΛτΕ, Αθήνα 2001.
Ερευνητής: Άσπα Καπουρνιώτη, Νίκος Τσιμπλάκης
Ημερομηνία: 11/3/2024